ERC PoC’ta Koç Üniversitesi’nden İki Yeni Proje
Koç Üniversitesi, Avrupa Araştırma Konseyi’nin (ERC) Kavram Kanıtlama (Proof of Concept – PoC) programında çifte başarı elde etti. Bilgisayar Mühendisliği’nden Doç. Dr. Didem Unat ve Makine Mühendisliği’nden Doç. Dr. Levent Beker, projeleriyle ERC PoC desteği almaya hak kazandı. Doç. Dr. Didem Unat, bu desteği kazanan Türkiye’den ilk kadın araştırmacı oldu.
UNIPATH: Yapay zekâ ve HPC’de iletişim verimliliği
Doç. Dr. Didem Unat tarafından yürütülen UNIPATH (Universal Communication Data-Path Monitoring and Visualization for Sustainable AI and HPC) projesi, büyük yapay zekâ modellerinin eğitildiği veri merkezlerinde ortaya çıkan işlemciler arası veri iletişimi darboğazlarını hedefliyor. Farklı donanım üreticileriyle uyumlu çalışan, yazılımın en üst katmanından donanımın en alt seviyesine kadar uçtan uca görünürlük sağlayan yeni nesil bir yazılım platformu geliştirilecek. İletişim verimliliğinde %5–10 artışın yapay zekâ veri merkezlerinde milyonlarca avroluk enerji tasarrufu ve daha hızlı model eğitimi sağlaması bekleniyor. Ayrıca geliştirilecek yapay zekâ destekli asistan, mühendislerin sistem hatalarını ve performans sorunlarını daha hızlı tespit etmelerine yardımcı olacak.
“Bugün yapay zekâ sistemlerinin ölçeği ve enerji tüketimi benzeri görülmemiş bir hızla artıyor. UNIPATH ile amacımız, bu sistemlerin görünmeyen ancak kritik öneme sahip iletişim altyapılarını daha şeffaf, daha verimli ve daha sürdürülebilir hale getirmek. Yapay zekâdaki küçük bir verimlilik artışı bile küresel ölçekte önemli bir enerji ve maliyet tasarrufu anlamına gelebilir.”
FIRST-SIGN: Kalp sağlığında erken uyarı için giyilebilir teknoloji
Doç. Dr. Levent Beker’in yürüttüğü FIRST-SIGN projesi, kalp hastalıklarının erken tanı ve takibi için kan almadan, ağrı oluşturmadan ve uzman gerektirmeden kullanılabilecek giyilebilir bir biyosensör geliştiriyor. Göğüs ağrısıyla başvuran hastalarda kardiyak ölçümlerin gecikmesi ve taburculuk sonrası güvenilir ev içi takibin olmaması gibi boşlukları kapatmayı amaçlayan cihaz, cilde ağrısız şekilde uygulanarak kritik kardiyak bilgilerin akıllı telefon üzerinden okunmasını sağlayacak. Böylece kalp hasarının daha erken saptanması, hızlı değerlendirme ve evde sessiz kötüleşmelerin zamanında tespiti mümkün olacak. Proje, Koç Üniversitesi’nden Prof. Dr. İskender Yılgör, Prof. Dr. Dilek Ural ve Prof. Dr. Ender Ödemiş’in katkılarıyla disiplinlerarası şekilde yürütülecek.
“Kalp hastalıklarında erken müdahale hayat kurtarıyor. FIRST-SIGN ile hedefimiz, kritik kardiyolojik parametrelerin yalnızca hastane ortamında değil, ambulanslarda ve hastaların evlerinde de kolayca takip edilebilmesini sağlamak. Bu teknoloji, kalp hastalıklarının tanı ve takibinde daha erişilebilir, hızlı ve hasta dostu bir yaklaşımın önünü açabilir.”
Koç Üniversitesi’nin ERC performansı
Bu yıl ERC PoC çağrısına yapılan 554 başvuru arasından yalnızca 182 proje desteklenirken, yaklaşık %33’lük başarı oranına sahip bu rekabetçi çağrıda Türkiye’den destek alan iki projenin de sahibi Koç Üniversitesi oldu.
2012’den bu yana Türkiye’ye kazandırılan 63 ERC desteğinin 36’sı Koç Üniversitesi öğretim üyeleri tarafından yürütüldü. Bu desteklerin 22’si ana ERC projelerinden, 14’ü ise ticarileştirme odaklı Kavram Kanıtlama projelerinden oluşuyor. Bugüne kadar Koç Üniversitesi’nde ERC desteği alan projelerin 25’i mühendislik, 8’i sosyal bilimler ve 3’ü moleküler biyoloji ve genetik alanlarında yürütüldü.
ERC desteği nedir?
Avrupa Araştırma Konseyi (ERC), en özgün ve yenilikçi bilimsel araştırmalara bireysel olarak verilen Avrupa’nın en prestijli fonudur. Kariyerin farklı aşamalarına yönelik Starting, Consolidator ve Advanced programlarını sunar; Kavram Kanıtlama desteği ise güçlü araştırma çıktılarının prototipleme, doğrulama ve ticarileşmeye taşınmasına odaklanır.
