Dijital Ürün Pasaportu (DPP) Nedir?

Kısaca: Dijital ürün pasaportu (DPP), bir ürünün malzemeleri, kökeni, onarımı ve geri dönüşümü gibi bilgilerini dijital olarak saklayan ve ürün üzerindeki QR kod gibi bir veri taşıyıcıyla erişilen AB kaydıdır.

Ne anlama geliyor?

Dijital ürün pasaportunun hukuki dayanağı, 18 Temmuz 2024’te yürürlüğe giren Sürdürülebilir Ürünler için Ekotasarım Tüzüğü’dür (ESPR, Tüzük (AB) 2024/1781). Avrupa Komisyonu pasaportu, ürünün bir veri taşıyıcısı aracılığıyla bağlandığı dijital bir kap olarak tanımlar. Hangi bilginin pasaporta gireceği her ürün grubu için ayrı düzenlemelerle belirlenir.

Verilerin tamamı tek bir AB veritabanında tutulmaz. AB’nin DPP Kaydı 20 Temmuz 2026’da devreye alındı; burada ürünün benzersiz tanımlayıcısı ve temel kayıt verileri saklanır, ayrıntılı bilgi ise şirketin kendisinde ya da bir hizmet sağlayıcıda durur. İthal ürünlerde bu tanımlayıcı gümrükte kontrol edilebilir.

Şirket için neden önemli?

İlk zorunlu pasaport bataryalarda geliyor: Batarya Tüzüğü (AB) 2023/1542 uyarınca elektrikli araç, e-bisiklet ve e-scooter gibi hafif taşıt bataryaları ile endüstriyel bataryalar için 18 Şubat 2027’den itibaren pasaport gerekir. ESPR kapsamında Komisyon’un gösterge niteliğindeki takvimine göre demir-çelik düzenlemesi 2026 sonu, tekstil, alüminyum ve lastik 2027, mobilya 2028, yatak 2029 için planlanıyor; her düzenlemeden sonra en az 18 aylık geçiş süresi tanınır.

Bu sektörlerin çoğu Türkiye’nin AB’ye ihracatında ağırlığı olan alanlardır. Yükümlülük ürünü AB pazarına süren şirkette olsa da, malzeme, köken ve karbon verisi tedarik zincirinden toplanır; veri sağlayamayan tedarikçi zincirden çıkma riskiyle karşılaşır.

Örnek

Türkiye’de e-bisiklet bataryası üreten ve AB’deki bir markaya tedarik eden bir şirket düşünün. Marka, 18 Şubat 2027’den sonra piyasaya süreceği bataryalar için pasaport hazırlamak zorunda; bunun için hücre kimyası, karbon ayak izi ve geri dönüştürülmüş içerik gibi verileri tedarikçisinden istiyor. Bu verileri sistemli tutan tedarikçi siparişi korurken, tutamayan tedarikçi pazarlıkta zayıf kalıyor.

Sık karıştırılan

DPP ve ürün etiketi: Pazarlama amaçlı bir QR kod pasaport değildir. Pasaportun içeriği ve formatı AB düzenlemesiyle belirlenir.
DPP ve EUDR: EUDR durum tespiti beyanı ormansızlaşma kanıtıdır ve AB Bilgi Sistemi’ne verilir; dijital ürün pasaportu ise ürünün yaşam döngüsü bilgisini taşır.
DPP ve merkezi veritabanı: AB kaydı yalnızca tanımlayıcı ve temel veriyi tutar; ayrıntılı ürün verisi şirket tarafında kalır.

Nereden başlanır?

Ürünlerinizin batarya, ESPR ya da ambalaj, oyuncak, deterjan ve yapı ürünleri gibi pasaport öngören diğer AB düzenlemelerinin kapsamına girip girmediğini çıkarın.
Malzeme, köken ve karbon verisini ürün bazında toplayabilen bir veri yapısı kurun; tedarikçilerden hangi verinin geleceğini netleştirin.
Kendi sektörünüzdeki AB düzenlemesinin taslak aşamasını takip edin; geçiş süresi taslak kabul edildikten sonra başlar.

Ekibinize sorun

Hangi ürünler ilk dalgada pasaport kapsamına giriyor ve takvim ne?
Ürün bazında malzeme ve karbon verisi bugün nerede, hangi formatta tutuluyor?
AB’deki müşteriler pasaport verisini ne zaman ve hangi formatta isteyecek?